Hızlı Gitmek ve Uzağa Gitmek

Afrika Atasözü olarak internette karşıma çıkan bir sözü aktarmak istiyorum:

“Hızlı gitmek istiyorsan yalnız git, uzağa gitmek istiyorsan birlikte git.”

Öncelikle bu sözün kaynağını bilmediğimi belirtmek isterim. Böyle bir atasözü hiç söylenmemiş de olabilir.

Ancak tecrübelerimle bu sözde haklılık payı olduğunu ve uygulanabilirliği olduğunu belirtmek isterim.

Konuyu “gitmekten” kasıt olan belirli hedeflere ulaşmak yönünden irdeleyelim.

İnsan tek başına hızlı yol alabilir mi? Bir hedefiniz var ve bu hedefe hızlı bir şekilde ulaşmak istiyorsunuz. Bu amaç kişisel başarı gerektiriyorsa, başka insanlarla bir grup olmadan kendi emeğinizle sağlıklı ve hızlı bir başarı elde etmeniz mümkündür. Ancak bu bireysel başarı için bile geri planda size destek olan birilerine ihtiyacınız olduğunu unutmayın. Üniversite sınavlarına hazırlık yönünden düşünelim. Beraber çalıştığınız bir arkadaş ortamı yerine tek başına çalışmanızın daha verimli olduğunu gördüğünüzde üniversite hazırlığınızı tek başınıza devam ettirmeyi seçebilirsiniz. Ancak tek başınıza çalışmanıza rağmen aileniz ve öğretmenlerinizin size verdiği desteği yadsıyamazsınız. Burada tek başınalık bir otomobil yarış pilotunun yalnızlığına benzer. Yani araç içerisindeki sizsiniz ve bitiş çizgisinden siz geçerek başarınızı ortaya koyacaksınız. Ancak geri planda sizi destekleyen bir yarış ekibi de sizin bu yarıştaki başarınızı etkileyen önemli etmenler olacak. Bu yüzden yalnız bir başarı yolcusu olmanın sizin becerileriniz ve destekçilerinizin ortak kalitesine bağlı olduğunu bilmelisiniz.

Buradan da anlaşılıyor ki sağlam temelleri olan ve yardımcı etmenleri iyi kullanabilen bir kişi hedeflerine ulaşabilir.

Peki bireysel hareket eden kişi grup halinde hareket edenlerden daha hızlı olabilir mi? Burada grup çalışmasının şeklinin belirleyici olduğunu bilmek gerekir. Kısa vadeli çözümler gerektiren ya da çabuk sonuç alınması gereken hedeflerde grup çalışmasının üyelerinin harekete başlamak için hazırlık süreleri, bireysel girişimlere nazaran daha uzun sürmekte ve grup çalışmaları çoğunlukla geç sonuç vermektedir. Grup içerisinde karar süreçleri, görev dağılımları, anlaşmazlıkların çözümü ve ortak paydada buluşma gibi aşamalar grubun çalışma sürecini şekillendirirken grubun çalışma kalitesini ise gruptakilerin bilgi ve becerilerinin ortalaması belirlemektedir. Yani bir grupta çok başarılı bireyler bulunsa da grubun genel ortalaması neyse çalışma standartları buna göre şekillenmektedir. Tabii burada grup için önemli bir faktör de grubun sevk ve idaresinde söz sahibi olacak liderin belirlenmesidir. Karar mekanizmasının sağlıklı işleyebilmesi için grubun bir lider ataması gerekmektedir ki acaba seçilen grup lideri nasıl bir liderlik tipi üzerinden grubu hareketlendirecektir? Bu da çok önemli bir husustur.

Yukarıdaki aktarılanlardan anlaşılacağı üzere grup bir organizasyondur ve organizasyonun tek bir bireye nazaran daha ayrıntılı bir işleyiş şeması ile hareket etmesi gerekmektedir. Hepimizin bu şartlarda gözlemlediği ve deneyimlediği üzere kısa ve kısa/orta süreli çalışmalarda grup şeklinde hareket, bireysel hareketin hedefe ulaşması açısından çoğunlukla gerisinde kalmaktadır. Tabii burada bireyin gruptan başarılı olması durumu bireysel hareket edenin hedefler yönünden niteliksel üstünlüğünün, grubun oluşturduğu organizasyon kalitesinin üstünde kalmasındandır. Bireyin gruba karşı her hedef yönünden de kısa vadede başarılı olamayacağını altını çize çize belirtmek gerekir. Bir topluluk grup çalışması ile daha fazla bilgiye daha kısa sürede erişebilir, daha fazla veriyi işleyebilir, daha fazla kişi ya da ortamla etkileşime girebilir. Topluluk eğer iyi yönetilebilirse kaynaklarını bireye göre daha hızlı-etkin kullanacak şartları sağlayabilir. Örneğin köyde imece usulü çalışan insanlar hasat döneminde ürünlerini bireysel çalışanlardan daha hızlı şekilde ve en az kayıpla toplayabilir. Demek ki her çalışma alanı bireyin gruptan hızlı hareket edip başarı gösterebileceği şekilde değildir. Buradan bireyin gittiği yolun şartlarını iyi belirlemesi gerektiği anlaşılır.

Hızlı şekilde hedefine ulaşıp başarı göstermek isteyen kişi yolunun bireysel çalışma şartlarına uygunluğunu kendisi ve destek unsurları ile birlikte analiz ederek karar verdiyse artık tereddüt göstermesine gerek yoktur. Unutulmamalıdır ki her bireyin kendi hedefleri için göstereceği atılımlar hayatının asıl belirleyicileridir. Bu yüzden bireysel çalışmalarınızı ciddiye alıp, hayat basamaklarında güçlü ve seri adımlar atabilmeyi alışkanlık haline getirmelisiniz.

Birlikte gidenler daha uzaklara erişebilir mi?

İnsanların birlikteliğine pek çok farklı isim verilmektedir. Arkadaşlık, İş ortaklığı, takım olmak, cemiyet ya da sivil toplum kuruluşu olmak bunlardan bazıları. Eş olmak, aile olmak, sülale ve aşiret/klan olmak bile insani birlikteliklerin şekilleri içerisinde. İnsanlık yaşamın başlangıcından beri organize olarak dünyadaki uyum ve gelişimini devam ettiriyor. Devlet ismini verdiğimiz yapı ise insan organizasyonlarının en gelişmiş hali.

İnsanlar birlikte hareket edebildikleri yapılar içerisinde pek çok amacı gerçekleştirmeyi başardılar ve yaşadıkları dünyanın egemeni haline geldiler. Dün olduğu gibi bugünden sonra da toplumun gelişimi için en faydalı insani hareket birlikte gelişim, birlikte ilerleme olacaktır. Tabii insanların toplumsal hareketi bireylerin tek tek gelişimlerine engel olacak şekle dönüşmemeli; bireyin duygu ve düşüncelerini yok ederek toplumun gelişimini başka bir boyutta tehlikeye sokmamalıdır. Bu yüzden insanların kurdukları organizasyonların amaca giden yolda araç oldukları ve asıl olanın her insanın organizasyon ile elde edeceği iyilik olduğu gözden kaçırılmamalıdır.

Konuyu daraltmak için devlet gibi geniş çaplı insan organizasyonlarını bir kenara bırakıp, grup ve takım üzerinden insan birlikteliklerini incelemeye devam etmek istiyorum.

İnsan için ulaşılmak istenen öyle hedefler olur ki bazen tek başına ulaşılması neredeyse imkansızdır. Oysa insanların grup ya da takım halinde hareket etmeleri doğru yöntemlerle imkansız gibi görünen hedeflere ulaşabilmeleri sağlayabilmektedir. Grup başarısı yönetim ve organizasyon konusunda bilimsel çalışma yapanların üzerine hayli inceleme yaptığı bir konu olup özellikle kurumsal bir yapıyı idare etmek ve bununla hedeflerine ulaşmak isteyenlerin üzerine detaylı eğitim alması gerektiği bir alandır. Üniversitelerin bu alanda o kadar fazla bölümü var ki bir kaçını buraya yazmak gerekir: İşletme, Kamu Yönetimi, Spor Yönetimi, Halkla İlişkiler, Yönetim ve Organizasyon, Pazarlama, Büro Yönetimi ve Yönetici Asistanlığı, Turizm İşletmeciliği, Aşçılık, Antrenörlük, Sağlık Yönetimi, Endüstri Mühendisliği, Sistem Mühendisliği gibi sayısını daha artırabileceğimiz bölümlerde insanların belirli bir alanda organizasyonlarını başarıya ulaştırabilmeleri için gerekli bilgiler verilmektedir. Aslında şöyle baktığımızda yeterli eğitimleri almış insanların kitabına uygun hareket etmesi halinde grubun başarısız olması için hiçbir neden bulunmadığı görülecektir. Ancak ne var ki sahada ve pratikte durum farklı gerçekleşmektedir.

Bunun bazı nedenleri açıklayalım.

1. Grup çalışmalarında bilgi ve tecrübeye değer verilerek bir yönetim şeması oluşturulmaması
2. Grup içerisinde hedef birliğinin sağlanmaması
3. Grup içerisinde iletişim bağlarının kopuk olması
4. Bir önceki nedenle bağlantılı olarak grubun üyelerini tanımaması ve üyelerden yüksek verimde destek alınamaması
5. Grubun işleyişine en uygun yönetim şeklinin belirlenmemesi ve buna uygun lider tayin edilmemesi
6. Grubun içerisinde bilgi ve gelişime yönelik bir bakış açısının hakim olmaması
7. Grubun hatalarını eleştirmemesi, denetleme ve oto kontrol mekanizmasına sahip olmaması
8. Grubun hedefe ulaşmak için uyguladığı taktik ve stratejilerini net belirlememesi ya da durumu göre güncelleyememesi, planlama eksikleri yaşaması
9. Grubun sistemli ve planlı çalışmayı başaramaması
10. Grubun üyeleri ve yönetiminde insani olguların göz ardı edilmesi, insan duyguları ve ihtiyaçlarını yok sayan bir işleyiş ile hareket edilmesi
11. Grubun kaynaklarını hedefe uygun analiz edip değerlendirmemesi
12. Grubun çalışma şeklini tekniksel açıdan yükseltip, iş verimini artıramaması

 

Maddeler daha fazla uzayabilir ama ben tüm bu başarısızlık nedenlerini ortadan kaldırabilecek temel unsurları şu şekilde gördüğümü belirtmek isterim:

Bir grubun ortak başarısı için: Ülkü Birliği, Liyakat, Fedakarlık, Paylaşımcılık, Hoşgörülü Yaklaşım, Çalışkanlık, Öğrenmeye Açıklık, Dürüstlük ve Muhabbet şeklinde 9 niteliğin grupta bulunması gerektiğini düşünüyorum. Söz konusu nitelikleri sağlıklı bir vücudun vitamin ve mineralleri gibi düşünelim. Bu vitamin ve minerallerin eksikliği ile ortaya çıkan hastalıklar ise grubun görünen zafiyetleri (yukarıdaki 12 madde gibi) ile belli olmaktadır.

Grup ya da takım üyelerinin söz konusu nitelikleri gruba yansıtır şekilde ve uygun metotlarla organize olarak çalışmaları halinde hedeflerine ulaşacaklarını umut etmekteyiz. Hayatın sürprizleri çoktur. Ama akıllıca ve doğru şekilde çalışanların kötü ihtimallerin çoğundan sıyrılıp başarı ipini göğüslediklerini tarih göstermiştir. Yazımın başındaki atasözünde de belirtildiği gibi uzağa gitmek için yani tek bir kişinin gücüyle erişemeyeceği mesafelere erişmek ve hedeflere ulaşmak için kendisi gibi olanlarla aynı yolu paylaşmak ve grup halinde hareket edebilmek en doğru yöntemdir.

Sonuç olarak bireysel hedeflere ulaşmak için verilen emekler ve geniş çaplı etki gösterecek hedeflere ulaşmak için verilen emekler birbirinden ayrı değerlendirilmelidir. Her insanın kendi bireysel hedeflerini başarmak için yaptığı çalışmalar çok kıymetlidir. Hatta şu da denilebilir ki grup ya da toplumsal çalışmaları güçlendirecek olanda böyle bireysel hedeflerinin bir kısmına ulaşmış insanların toplumsal çalışmalarda alacağı rollerdir. Bu yüzden bireylerin kendi hedeflerine ulaşmak için gösterdikleri çabayı, gayreti takdir etmeli, desteklemeli ve böyle insanların toplumda artmasını arzulamalıyız. Grup başarısına gelecek olursak, bir toplumun sosyal anlamda gelişmişliğine gösterge olabilecek elemanlardan biri olarak bu konuya ciddiyetle yaklaşmamız gerekmektedir. Toplumdaki bireyler ne ölçüde bir araya gelip uyumlu gruplar oluşturabiliyor ve nasıl sonuçlara ulaşıyorlar bu konu üzerine düşünülmesi ve eksiklerin üzerine gidilmesi gerekmektedir. Grup ve Takım çalışmalarında istenilen verimi alamayan toplulukların yüksek hedeflere, uzun vadeli başarılara ulaşabilmeleri çok zordur. Bu yüzden bireysel başarının yeterli olmadığı, bu başarının toplumun içerisinde alınacak bir rolle daha kapsayıcı bir başarıya dönüşmesi gerektiğinin her fert şuuruna varmalı ve buna göre hareket etmelidir. Yıllardır takım ve grup başarısının önemini çevreme aktarmaya çalışıyorum. İnsanlar modern dünyanın yönlendirmesi ile bireysel ve rekabete dönük başarının sonuçlarının kendileri için yeterli olacağını düşünüyorlar. Bense bunun bir yanılsama olduğunu özellikle gençlere aktarmaya çalışıyorum. Hepimizin değerleri birleşirse ancak daha büyük bir değeri ortaya koyabilir. Tek bir kişinin elinde tuttuğu mum karanlıkta ancak bir nokta olabilir. Işıklarımız birleşirse o zaman görüşümüz aydınlanır ve karanlıktan çıkış için bir yol bulunabilir. Bu yüzden bir den birlikteliğe hızlıdan uzağa yol alabilmeyi hep beraber istemeliyiz. Selam ile.